Konopie przez stulecia w kulturze ludzkiej
Konopie towarzyszy kulturze ludzkiej już przez tysiące lat. Najstarsze zapisy wskazują, że początki wykorzystania konopii sięgają czasów starożytnej Babilonii. Jednak największego rozkwitu doznaje dzięki Chinom. Starożytni Chińczycy już około roku 3000 p.n.e. uprawiali konopie na włókna, z których wytwarzali liny, sieci rybackie i tkaniny.
Włókno wykorzystywano również do produkcji bardzo trwałego papieru. Zachował się dokument (z około lat 1500-2000 p.n.e.) z zapisem ówczesnej uprawy konopii w Chinach. Konopie nie były uprawiane tylko na włókna, ale także na nasiona. Wówczas najbardziej uprawiano ryż, jęczmień, proso, soję i właśnie wspomniane konopie. Dopiero później, w 2. wieku p.n.e., zostały zastąpione innymi bardziej dochodowymi uprawami.
Hindusi również szczycili się bogatymi doświadczeniami z kopnopią. Uprawiali ją głównie dla pozyskania żywicy z kwiatów, którą używali do produkcji haszyszu. Ta tradycja zachowała się do dziś i jest wykorzystywana w celach religijnych w Indiach.
Starożytny Egipt i Grecja nie miały doświadczeń z kopnopią. Konopie znalazły zastosowanie również u Celtów, Wikingów, Traków. Przez całe wieki włókna konopne były wielkim dobrodziejstwem. Wytwarzano z nich przede wszystkim odzież, obuwie, żagle, liny, powrozy, książki, mapy, banknoty papierowe, pościel, gazety i płótna malarskie. Olej z nasion używany był do produkcji wszelkiego rodzaju farb, lakierów, a także olejów do oświetlenia. Nasi przodkowie wiedzieli, że w nasionach zawarty jest wysoki procent białka, dlatego włączono je do jadłospisu jako jedno z głównych źródeł pożywienia.
Konopie w medycynie
Konopie zajmowały ważne miejsce również w medycynie. W Chinach używano ich do leczenia zaparć, malarii, reumatyzmu, jako środka znieczulającego i przy dolegliwościach miesiączkowych. Lekarze w Indiach stosowali je w leczeniu żółtaczki, trądu, anemii, gruźlicy, astmy, kolki, padaczki, braku apetytu i dolegliwości żołądkowych. Czesi robili okłady z liści na stany zapalne, a w połączeniu z octem i jałowcem na ból głowy. Brazylijczycy palili liście, aby się uspokoić i zasnąć. Obecnie produkuje się preparaty konopne do leczenia stwardnienia rozsianego, chorób onkologicznych, zaburzeń narządu ruchu,...).
Konopie w czeskiej i morawskiej kulturze
Uważa się, że konopie dotarły do Czech ze Śródziemnomorza lub z jeszcze bardziej odległych miejsc świata. Dokładna data nie jest znana. Według znalezisk archeologicznych pozostałości nasion konopii z Klobouk u Brna, ludzie używali konopii już w 8. wieku naszej ery. Prawdopodobnie występowały tu dużo wcześniej, niestety nie zachowały się żadne inne ślady.
W Czechach i na Morawach zajmowały kluczowe miejsce w produkcji tekstyliów, zaraz obok lnu i wełny. Uprawiano je głównie w południowych Czechach i na Morawach, gdzie miały doskonałe warunki wzrostu. Wyższe partie były odpowiednie do uprawy lnu. Rośliny męskie zbierano miesiąc wcześniej niż żeńskie, które pozostawiano do dojrzenia. Męskie łodygi konopii po zbiorach wkładano na tydzień do wody, gdzie nie mogło świecić słońce (dlatego potoki obsadzano wierzbami rzucającymi cień). Robiono to przede wszystkim po to, aby łatwiej było oddzielić włókno od zdrewniałej masy. Po tygodniu konopie pranie i suszone na słońcu.
Jesienią zbierano również rośliny żeńskie. Wiązano je w snopki i pozostawiano do wyschnięcia w polu. Następnie rośliny oczyszczano z nasion za pomocą gęstych żelaznych grzebieni, a potem wkładano snopki do wody (nawet na ponad 3 tygodnie). Po procesie moczenia następowało ponowne suszenie. Ponieważ pogoda jesienią nie jest idealna, dosuszano je sztucznie w stodołach. Stodoła była budynkiem z piecem, często mieszkali w niej biedni ludzie z wioski. Gdy łodygi konopii całkowicie wyschły, następowała kolejna etap: łamanie. Podczas łamania oddzielano łyko od włókien, a po kilku prostych zabiegach uzyskiwano czyste włókno gotowe do produkcji tekstyliów.
To była opowieść o włóknach, ale co ludzie robili z pozyskanymi nasionami? Część nasion wyciskano na jadalne oleje, część na oleje oświetleniowe, coś odkładano na zasiew na następny rok, a część wykorzystywano jako pożywienie. Odpady (wyłamane łyko) również nie przepadały. Używano ich jako ściółki dla bydła lub izolacji budowlanych. A korzenie? Dzięki zręcznym rękom węglarzy przerabiano je na węgiel drzewny.
Kultura konopna w Europie
Do Europy konopie dotarły dwoma drogami. Z południa Rosji przez Litwę do północnych Niemiec, Szwecji, Holandii i Anglii. A następnie z Persji wzdłuż wybrzeża Morza Kaspijskiego przez Tadżykistan do Grecji, Włoch, południowej Francji i w końcu do środkowej i zachodniej Europy.
Rządy Henryka VIII przynoszą pierwszy większy rozkwit w dziedzinie uprawy konopii w Anglii. Za panowania córki Henryka, Elżbiety (od roku 1558), gwałtownie wzrosło zainteresowanie tą rośliną. Następnie dotarła również do brytyjskich kolonii Nowego Świata. W Niemczech osiąga największą sławę w XVII wieku.
Konopie dzięki popularności swoich włókien stały się w europejskich krajach główną uprawianą rośliną, zwłaszcza w mocarstwach morskich.
Konopie w Afryce
Powszechnie używane były jako roślina rytualna. Miała pomagać w przezwyciężaniu różnic etnicznych między narodami. Do dziś w Kongo przeprowadza się rytuał riamba. Miejscowi tubylcy wierzą, że ochroni ich przed fizycznym i psychicznym uszczerbkiem. Na całym terytorium Afryki do potwierdzenia transakcji pali się marihuanę w metrowej fajce.
Lata 30. XX wieku przynoszą całkowitą stagnację w dziedzinie uprawy konopii. Zaczyna preferować się bawełnę, następnie wydaje się ustawę o konopii. Wskazuje się na działanie odurzające, nadużywanie konopii.
Współczesność rozróżnia dwa typy konopii: techniczne i tzw. zwyczajne. Techniczne uprawia się do produkcji leków, maści, perfum, izolacji, jako paszę i inne. Straciły swoje ważne znaczenie, a ponadto towarzyszą im liczne ograniczenia z obawy przed możliwością nadużycia jako narkotyku.