Czy medyczna marihuana może pomóc ograniczyć epidemię opioidów?

01. 03. 2026

Poziom regulacji opiatów jest nadal bardzo wysoki, nawet w dzisiejszych czasach, gdy znamy ich negatywne skutki uboczne. Czy istnieje skuteczna alternatywa dla tych silnych leków farmaceutycznych? Czy medyczna marihuana mogłaby być alternatywą dla opiatów?

Wyniki badań wskazują, że zastąpienie opiatów jest możliwe

Nowe ustalenia sugerują, że dostęp do medycznej marihuany może zmniejszyć zapotrzebowanie na opioidy, ponieważ pacjenci przyznają, że wolą uśmierzać ból za pomocą konopi niż leków.

„Istnieją znaczące dowody, że marihuana może złagodzić ból bez ryzyka uzależnienia - w przeciwieństwie do opiatów, praktycznie bez ryzyka przedawkowania" - powiedział kierownik badania Hefei Wen, specjalista ds. zarządzania zdrowiem i polityką na Uniwersytecie Kentucky w Lexington.

W jednym z badań Wen i jego kolega Jason M. Hockenberry przeanalizowali poziomy przepisywania opioidów w latach 2011-2016 dla świadczeniobiorców Medicaid - populacji o stosunkowo wysokim ryzyku przewlekłego bólu i uzależnienia od opioidów.

Stwierdzili, że poziom przepisywania opiatów w stanach, które zalegalizowały medyczną marihuanę, spadł średnio o 5,9 procent rocznie.

Czy lecznicze konopie może zastąpić leczenie opioidami?

Lecznicze konopie vs. opioidy

Badania pokazują, że kannabinoidy - substancje w roślinach konopi - mogą być skuteczne w łagodzeniu niektórych rodzajów bólu. Liczba zeznań pacjentów wskazuje, że ci, którzy zaczęli używać medycznej marihuany przeciw przewlekłemu bólowi, potrzebują mniej opioidów. Potwierdził to również dr Kevin Hill, profesor psychiatrii na Harvard Medical School, który nie był zaangażowany w badania.

Stosowanie leczniczego konopi w leczeniu opioidami

Jak już wspominaliśmy, opioidy są nadal często stosowane w uśmierzaniu bólu. Lecznicze konopie mogłoby jednak znacząco zmniejszyć poziom stosowania opiatów. Można je włączyć do procesu leczenia na 3 sposoby, czyli w 3 fazach:

Wprowadzenie - tylko u pacjentów, którzy jeszcze nie zaczęli przyjmować opiatów. Lecznicze konopie są po rozważeniu medycznym postawione na pierwszym miejscu jako podstawowy lek przeciwbólowy. Pacjenci mogą w ten sposób uniknąć niepotrzebnego rozwoju uzależnienia od opiatów i ryzyka przedawkowania.
Leczenie uzupełniające dla pacjentów, którzy już przyjmują opioidy w celu zmniejszenia przewlekłego bólu. W ten sposób można stopniowo zmniejszyć dawkę opiatów, zmniejszyć pragnienie kolejnych dawek, a tym samym ryzyka nieuchronnie związane ze stosowaniem opioidów.
Pomoc w leczeniu uzależnienia od opiatów. Pacjentom, którzy zdają sobie sprawę ze swego uzależnienia i szukają pomocy, zwykle podaje się metadon lub suboxon w ramach terapii zastępczej. Z tym reżimem odwykowym można połączyć medyczne konopie, które pomagają pacjentom zwłaszcza podczas nawrotu, czyli momentu osłabienia woli i powrotu do przyjmowania opiatów.

Lecznicze konopie mogłyby zastąpić opioidy w 3 fazach podczas standardowego leczenia opioidami lub jeszcze przed jego rozpoczęciem

Co to jest efekt substytucji?

Efekt substytucji to koncepcja zajmująca się wzajemnym wpływem równocześnie stosowanych narkotyków. Przyjmowanie jednego rodzaju narkotyku faktycznie wpływa na przyjmowanie drugiego. Mówiąc o substancjach odurzających, zmiana w używaniu może nastąpić z przyczyn ekonomicznych, takich jak zmiana ceny, legislacji lub z powodu zmiany w samym narkotyku, na przykład jego potencji.

Jak rozwija się uzależnienie od opiatów?

Opioidy są rodzajem silnych leków przeciwbólowych, w tym leków takich jak OxyContin (oksykodon) i Vicodin (kombinacja hydrocodonu i acetaminofenu). Opioidy wiążą się z receptorami opioidowymi w ciele i powodują uczucie euforii. Są wysoce uzależniające i mogą prowadzić do nadużywania narkotyków, poważnych powikłań i śmierci w wyniku przedawkowania.

Sposób działania opiatów i konopi różni się zasadniczo. Kannabinoidy nie zmieniają funkcji receptorów kannabinoidowych ECS. Po prostu je modulują dla lepszej wydajności. Konopie walczą więc z bólem zupełnie inaczej niż opioidy. Ponadto kannabinoidy działają przeciwzapalnie, co jest kolejnym sposobem zmniejszania bólu i wrażliwości układu nerwowego w dotkniętych obszarach.

Uzależnienie od opiatów stanowi duży problem.

Konopie nie są lekarstwem na wszystko!

Badania kliniczne dotychczas wskazują, że lecznicze konopie są szczególnie skuteczne w łagodzeniu przewlekłego bólu, bólu neuropatycznego (bólu spowodowanego uszkodzeniem układu nerwowego) oraz niekontrolowanych i ciągłych skurczów mięśni związanych ze stwardnieniem rozsianym.

Chociaż może się wydawać, że "nie ma nic lepszego od konopi", należy pozostać obiektywnym. Lecznicze konopie oferują ogromną liczbę niepodważalnych efektów terapeutycznych, niemniej jednak nie można ich traktować jako lekarstwa na wszystko. Zdecydowanie nie zaleca się zaprzestawania przyjmowania zwykłych leków przepisanych przez lekarza prowadzącego i specjalistę.