
- Po pierwsze - podawanie konopi leczniczych kotom i psom bez wystarczającej wiedzy może wywołać u Państwa pupili poważne problemy zdrowotne
- Jedynie specjalnie przygotowane, właściwie sformułowane i dawkowane preparaty konopne mogą pomóc zwierzętom w przypadku bólu, napadów drgawek, a nawet strachu czy niepokoju
Wśród właścicieli zwierząt domowych, zwłaszcza kotów i psów, rozprzestrzenia się obecnie nowy trend medyczny - podawanie bardzo małych dawek konopi leczniczych lub wyłącznie pozyskiwanej z nich substancji - CBD (kannabidiolu). Powodem jest tu najczęściej chęć złagodzenia wspomnianego bólu, stanów zapalnych, a nawet niepokoju. Co jednak naprawdę wiemy o mechanizmie działania roślinnych, medycznych kannabinoidów, gdy dostaną się do organizmów naszych zwierząt? Niestety, na razie niewiele. Istnieje jednak już kilka ustaleń, na które warto zwrócić uwagę. Zaniedbywane przez dekady badania powracają i przynoszą ciekawe statystyki.
„Liczba ani głębokość dotychczasowych badań nie wystarczają na razie, żebyśmy mogli ze stuprocentową pewnością twierdzić, że substancje z konopi leczniczych są w stanie pomóc także kotom i psom. Niedawne wyniki badania Uniwersytetu Cornella wskazują jednak na wręcz niezwykle obiecujące ustalenia.”

Podobnie jak u ludzi, kwestia wykorzystania konopi leczniczych w przypadku kotów i psów jest bardzo skomplikowana. Liczba rzetelnych badań jest dziś, w odniesieniu do całkowitej pewności co do skuteczności i bezpieczeństwa stosowania substancji konopnych u psów i kotów, po prostu niewystarczająca. Cała sprawa zaczyna jednak nabierać tempa, i dotyczy to także naszych czworonożnych przyjaciół. Na przykład w lipcu tego roku ujrzały światło dzienne niezwykle obiecujące wyniki badania, które dotyczyło stosowania CBD pozyskiwanego z konopi przemysłowych u psów cierpiących na zapalenie stawów. Wyniki opublikowano w oficjalnym międzynarodowym czasopiśmie naukowym „Frontiers of Veterinary Science”.
Badanie zatytułowane „Pharmacokinetics, Safety, and Clinical Efficacy of Cannabidiol Treatment in Osteoarthritic Dogs” (wolne tłumaczenie: Farmakokinetyka, bezpieczeństwo i skuteczność kliniczna terapii kannabidiolem u psów z chorobą zwyrodnieniową stawów) prowadził czołowy lekarz Joseph Wakshlag pracujący na Uniwersytecie Cornella. Wakshlag wraz z kolegami mierzył skuteczność konkretnego produktu CBD marki ElleVet Sciences, który podawano psom biorącym udział w badaniu w celu zmierzenia, na ile lek okaże się skuteczny przeciw bólowi psów i objawom zapalenia stawów.
„Wyniki badania były co najmniej bardzo zachęcające: u ponad 80% psów wystąpiło znaczne zmniejszenie bólu. Co więcej, zaobserwowaliśmy również wyraźną poprawę mobilności, czyli ogólnej sprawności ruchowej zwierząt.”
Inne badania konopi na zwierzętach
Niezależnie od tego, jak obiecujące są te wyniki, wciąż chodzi tu tylko o jedno badanie i żaden rozsądny właściciel nie powinien podejmować decyzji dotyczących opieki nad swoimi zwierzętami na podstawie jednego wyniku. Niestety, na razie nie da się znaleźć wielu innych. Kolejne są jednak na szczęście, dzięki dotychczasowym wynikom, już w drodze. Brak wiedzy na ten temat zaczyna dawać o sobie znać w sposób zupełnie palący i oczywiste jest, że powinniśmy zacząć lepiej rozumieć polityczne, etyczne i naukowe implikacje badań nad stosowaniem konopi leczniczych u kotów i psów.
Większość weterynarzy nie może nawet tknąć CBD
Po pierwsze należy wspomnieć o następującej kwestii: zdecydowana większość weterynarzy nie może sobie pozwolić nawet na wspomnienie o preparatach konopnych jako ewentualnej pomocy dla Państwa zwierząt, niezależnie od ich osobistego czy zawodowego podejścia do kwestii konopi. Każdy stan ma własne przepisy, a ponadto własną radę weterynaryjną. Nawet w samej mekce konopi leczniczych, Kalifornii, w oficjalnym oświadczeniu Kalifornijskiej Rady Weterynaryjnej czytamy: „W kalifornijskiej ustawie weterynaryjnej nie istnieje żaden przepis, który pozwalałby weterynarzom w jakikolwiek sposób przepisywać lub zalecać preparaty lecznicze na bazie konopi w celu leczenia zwierząt. Weterynarze, którzy nie przestrzegają tego przepisu, dopuszczają się naruszenia prawa.”
W ubiegłym roku magazyn konopny Leafly opublikował wywiad na ten temat. Redaktorzy pytali w nim weterynarza Gary’ego Richtera z Oakland o jego punkt widzenia. Gary wyjaśnił, że w tamtym czasie pracował nad petycją internetową zwaną „opieka ze współczucia”, mającą na celu zmianę prawa w zakresie możliwości zalecania CBD dla psów i kotów w stanie Kalifornia. Petycja internetowa od tego czasu zyskała poparcie, a Gary niedawno ogłosił, że projekt ustawy przechodzi już przez proces legislacyjny i podpisał go gubernator Jerry Brown. „Jestem bardzo zadowolony z postępu, który osiągnęliśmy od ubiegłego roku” – wyjaśnia Gary. „Prawo nie jest jeszcze nawet w przybliżeniu doskonałe, ale wszystko zmierza we właściwym kierunku.”
„Podawanie CBD psom cierpiącym na zapalenie stawów jest na razie najczęstszym zastosowaniem substancji leczniczych pochodzących z konopi w leczeniu zwierząt.”

Doktor Richter wyjaśnia dalej, że jego entuzjazm i wola przeforsowania nowego prawa weterynaryjnego dotyczącego możliwości przepisywania CBD wynikają z osobistych doświadczeń. „Niezliczoną ilość razy miałem okazję widzieć skuteczność CBD podawanego przy zapaleniu stawów u psów. Mimo to, jeśli dziś ktoś z nas, weterynarzy, choćby zaleci CBD jako możliwą pomoc, możemy stanąć w obliczu dożywotniego odebrania licencji weterynaryjnej.”
Richter kontynuuje porównanie leczenia marihuaną u ludzi i zwierząt: „Niemal każde leczenie konopiami, które wykazuje potencjał terapeutyczny u ludzi, całkiem możliwe, że da się zastosować także w przypadku zwierząt. Ból, stany zapalne, problemy żołądkowo-jelitowe, stres, niepokój, napady drgawek, rak i tak dalej. Mieliśmy okazję obserwować poprawę we wszystkich tych obszarach. Jeśli jednak choćby wspomni się cokolwiek na ten temat przy kliencie w gabinecie, grożą potencjalne konsekwencje, które mogą wpłynąć na całą resztę kariery.”
Badania nad leczeniem konopiami 2018 (Perspektywa weterynaryjna)
Mimo że rozpoczęcie jakichkolwiek rzetelnych badań nad działaniem konopi leczniczych jest nadal bardzo problematyczne, niektórzy badacze nie dali się zniechęcić i ostatni rok badań przynosi kolejne obiecujące wyniki. Potencjał konopi medycznych, a zwłaszcza CBD, zachęca obecnie do ich stosowania nie tylko naukowców, ale także właścicieli czworonożnych przyjaciół.
„Gdyby mój pies kiedykolwiek zaczął cierpieć na zapalenie stawów, na pewno od razu sięgnąłbym po jakiś preparat konopny. Co więcej, sięgnąłbym po niego w pierwszej kolejności.” Joseph Wakshlag, Uniwersytet Cornella, Wydział Nauk Weterynaryjnych
Dane naukowe opisujące działanie CBD na organizm psów do niedawna dosłownie nie istniały. Dopiero w kwietniu ubiegłego roku oficjalna rada weterynaryjna oświadczyła: „Doświadczamy dotkliwego braku danych opisujących działanie konopi na zwierzęta. Ten brak jest powodem obaw wielu weterynarzy, a także bezpośrednim skutkiem długotrwałej prohibicji marihuany.”
Dotychczasowy, utrzymujący się punkt widzenia, według którego konopie lecznicze są toksyczne dla psów i kotów, wynika przede wszystkim z sytuacji, w których zwierzęta domowe przypadkowo spożyły dużą ilość „domowych zapasów” swojego pana lub pani.
I rzeczywiście - badanie oparte na tych danych już w 2004 roku wywnioskowało, że konopie są toksyczne dla psów. Konkretnym wynikiem było to, że „od 1998 do 2002 roku odnotowano 213 przypadków psów wykazujących objawy ostrego zatrucia konopiami. Aż 99% zwierząt doświadczało neurologicznych objawów zatrucia konopiami, a 30% dodatkowo także negatywnych objawów żołądkowo-jelitowych.
Badanie opisuje dalej, w jaki sposób te objawy wpływają na fizyczny i psychiczny stan zwierząt. Naukowcy piszą: „Głównymi fizycznymi objawami zatrucia konopiami u obserwowanych zwierząt były wymioty, depresja, drżenie, dezorientacja, nadpobudliwość lub odrętwienie.” Zanim te niedawne ustalenia ujrzały światło dzienne, badacze mogli przyjrzeć się jedynie wcześniejszym zapisom zaledwie kilku przypadków, w których nastolatkowie celowo wdmuchiwali dym konopny w pyski swoich zwierząt.
Większość dotychczasowych badań skupiona na szkodach i urazach wywołanych przez konopie
Od 2000 roku przeprowadzono zaledwie garść badań dotyczących tego zjawiska. Większość z nich potwierdziła przy tym tylko jedno, a mianowicie, że konopie lecznicze są toksyczne dla psów. Autorzy badania weterynaryjnego z siedzibą w Denver w Kolorado wywnioskowali, że „mimo iż konopie lecznicze i pochodzące z nich substancje są powszechnie uważane za bezpieczne, odnotowaliśmy kilka przypadków zgonów po spożyciu produktów wytworzonych z masła o bardzo wysokim stężeniu THC.”
Wcześniejsze ustalenia w żadnym wypadku nie powstrzymały jednak naukowców przed kontynuowaniem badań. Skupienie się konkretnie na działaniu CBD u psów z zapaleniem stawów rzuciło ponadto światło na jego potencjalne funkcje w organizmach ludzi, zwłaszcza w zakresie dawkowania i wchłaniania. Kolejne powiązane badania są obecnie w toku. ElleVet Sciences i doktor Wakshlag, podobnie jak inni naukowcy z Uniwersytetu Stanowego Kolorado, już teraz przygotowują się do kolejnego kroku w całych badaniach.
CBD (Cannabidiol) działa na psy inaczej niż na ludzi
Zanim stosowaniem CBD u psów zajęto się w ElleVet Science, w 1988 roku przeprowadzono badanie dotyczące wchłaniania substancji CBD u psów, którą podawano w postaci tabletki na pusty żołądek. Wynik był jednak taki, że CBD słabo wchłania się w psim żołądku, a zatem nie zapewnia wystarczająco skutecznej pomocy.
„ElleVet zwrócili się do nas z prośbą o udostępnienie kilku doświadczonych badaczy, którzy przyjrzeliby się dla nich wchłanianiu leku bogatego w kannabinoidy, zwłaszcza CBD. Jednocześnie chcieli porównać wyniki z badaniem klinicznym” – wyjaśnia doktor Wakshlag na uniwersytecie. „Od samego początku byliśmy mocno zaskoczeni - CBD wchłaniało się w organizmach psów całkiem skutecznie. Wynik stał więc w sprzeczności ze starym badaniem, o którym przed chwilą mówiliśmy.”
Wakshlad wyjaśnia dalej, że ostateczne wchłanianie CBD zależało także od postaci tabletek. Podczas gdy w starym badaniu CBD w tabletkach miało postać proszku, teraz naukowcy zaczęli podawać je w kapsułkach żelatynowych, w których CBD jest związane z bazą olejową.
Jaka jest właściwa dawka CBD dla zwierząt domowych?
Kolejnym wyzwaniem dla badaczy i właścicieli jest tu oczywiście znalezienie skutecznej, a jednocześnie bezpiecznej dawki CBD, odpowiedniej do podawania poszczególnym zwierzętom. Jeśli zacznie się podawać zwierzęciu na ślepo jeden z obecnie dostępnych produktów CBD, nie ma całkowitej pewności, czy dana dawka wystarczy ani czy wybrany rodzaj „nośnika” (np. oleju) jest w ogóle przyswajalny przez psy.
Doktor Wakshlag skupił się priorytetowo właśnie na badaniu właściwego dawkowania CBD. Problemem jest tu także minimalnie regulowany i niezbadany rynek produktów CBD, których producenci często twierdzą, że są one w stanie pomóc Państwa zwierzętom, mimo że wciąż brakuje wystarczających danych badawczych na temat tego, ile CBD właściwie potrzeba i w jaki sposób najlepiej je podawać.
„Dawkowanie, które wybraliśmy do naszego badania CBD u psów, wynika w zasadzie z dotychczas obserwowanej skutecznej ilości CBD, którą stosowano w tych kilku badaniach prowadzonych na ludziach. Biorąc pod uwagę masę ciała, zakłada się tu zatem, że na psy powinna działać leczniczo mniej więcej taka sama dawka CBD, co na ludzi. Dokładniej chodzi o około 1-5mg na kilogram masy ciała” – wyjaśnia dalej zawiłą sytuację Wakshlag. „Postanowiliśmy na początek zacząć niżej, od dwóch miligramów. Na 2mg zdecydowaliśmy się przede wszystkim dlatego, że chcemy sprawdzić, czy efekt terapeutyczny ma także niższy zakres dawek, a także dlatego, że w ten sposób leczenie byłoby cenowo dostępne dla większej liczby właścicieli.”
THC dla psów i kotów jest bardziej zdradliwe - czy grozi niebezpieczeństwo?
Jak wspomnieliśmy już w poprzednim artykule „THC czy CBD dla psów i kotów?”, większość dzisiejszych weterynarzy i dotychczasowych źródeł informacji powie Państwu, że lepiej unikać podawania THC psom czy kotom. Podczas gdy zespołowi doktora Wakshlaga udało się znaleźć właściwą dawkę CBD, dodanie THC do mieszanki znacznie komplikuje całą sprawę.
„THC może być toksyczne dla psów i kotów. Dlatego w żadnym wypadku nie dodajemy tej substancji do naszych produktów” – wyjaśnia Amanda Howland, jedna z właścicielek firm dostarczających weterynaryjne suplementy diety.
Kwestia toksyczności THC w przypadku podania kotom czy psom nie doczekała się jednak na razie stuprocentowej odpowiedzi. Na przykład jeden z innych weterynarzy pochodzących z Oakland, Gary Richter, mocno wierzy w to, że THC ma coś do zaoferowania także naszym czworonożnym przyjaciołom. Gary postanowił pójść własną drogą i zaczął badać działanie THC (bardzo ostrożnie) na swoim własnym psie Leo. Do podawania wybrał starannie odmierzone dawki haszyszu lub ekstraktu. Swoje ustalenia Richter przekazuje następnie innym weterynarzom i właścicielom zwierząt za pośrednictwem seminariów i lekcji online.
„Dotychczasowe badania są bardzo jasne - THC zapewnia pewne korzyści medyczne, przynajmniej jeśli chodzi o działanie na człowieka” – wyjaśnia Richter. „Mimo że obserwowano toksyczność THC u zatrutych psów i kotów, niebezpieczeństwo wynika przede wszystkim ze zbyt wysokiej dawki. Nasze ciała i ich masa są w porównaniu z psimi oczywiście zupełnie inne, ale układ endokannabinoidowy mamy bardzo podobny. W związku z tym nie ma sensu, żeby THC było dla psów aż tak toksyczne, jak się dziś o nim mówi.”
„Główną obawą, która nie daje mi spokoju, jest fakt, że istnieje wiele kotów, psów i ogólnie zwierząt domowych, które mogłyby odnieść wyraźne korzyści zdrowotne z właściwego stosowania THC i CBD. Istnieje ogromna liczba leków, które przy niewłaściwym dawkowaniu są toksyczne i niebezpieczne. Nie oznacza to jednak, że nie mogą być korzystne dla zdrowia przy właściwym stosowaniu.”
„Nikt nie krytykuje mojej szafki pełnej legalnych farmaceutyków. Przy niewłaściwym stosowaniu większością z nich mógłbym przy tym zaszkodzić psom. O tym jednak już nikt nie mówi...”

Właściwe dawkowanie konopi - Kannabinoidy dla psów i kotów
Jeśli według doktora Richtera zaczniemy patrzeć na cały problem obiektywnym, naukowym okiem, zaczniemy oczywiście zastanawiać się, jaka jest minimalna dawka wywołująca negatywne skutki u zwierząt. W chwili, gdy znajdziemy próg toksyczności, możemy stosować starannie odmierzone dawki THC, CBD lub obu. Zależy to oczywiście także od danej choroby, którą próbujemy wyleczyć.
Ponadto kannabinoidy pochodzące z konopi leczniczych reagują w organizmie także z innymi substancjami - terpenoidami i flawonoidami. Trzeba znać wszystkie reakcje między całą gamą substancji czynnych, które ostatecznie są podawane. Zmapowanie interakcji wszystkich tych procesów chemicznych jest jednak oczywiście bardzo złożone, dlatego potrzeba dalszych rzetelnych badań.
„Jaka jest idealna kombinacja proporcji THC i CBD? Jakie terpeny dodać do całej mieszanki, a które lepiej pominąć? Substancje lecznicze z konopi oferują bardzo obiecujący potencjał medyczny. Wciąż jednak mamy wiele procesów, których nie rozumiemy i które muszą zostać należycie zbadane, zanim będziemy mogli z pewnością podawać takie substancje naszym zwierzętom.”
Pierwsze przypadki udanego leczenia psów za pomocą konopi
Stawiając ostrożność i bezpieczeństwo na pierwszym miejscu, doktor Richter rozpoczął własne eksperymenty. I proszę sobie wyobrazić - wygląda na to, że konopie lecznicze mają ogromny potencjał także w przypadku leczenia kotów i psów.
Jak wspomnieliśmy powyżej, samo CBD ma bardzo wysoką skuteczność w przypadku leczenia zapalenia stawów u psów. Wszystkie 16 psów, które w trakcie badania firmy ElleVet poddano działaniu CBD, wykazało pozytywne wyniki i poprawę kondycji. „Mieliśmy tu nawet jednego pieska, którego byliśmy gotowi uśpić. Jego objawy zapalenia stawów były naprawdę poważne i bez właściwego leczenia nie było sensu dalej go męczyć. Od badania minęły jednak już dwa lata i proszę zgadnąć – ten sam pies teraz zadowolony biega po ogrodzie, a jego objawy zapalenia stawów zmniejszyły się do minimum.”
„Jeśli kiedykolwiek nadejdzie chwila, w której mój własny pies zacznie wykazywać objawy przewlekłego zapalenia stawów, sięgnę po CBD w pierwszej kolejności” – mówi z przekonaniem doktor Wakshlag.
Wróćmy jednak do doktora Richtera, który zaczął na własną rękę leczyć swojego pieska Leo. Leo doznał urazu mózgu podczas starcia z innym psem. Następnie u Leo pojawiły się skutki, np. drżenie i ogólne napady drgawek. Po wypróbowaniu niezliczonej ilości farmaceutyków doktor zwrócił się ku kannabidiolowi. „Nie mogłem w to uwierzyć. Jego drżenie i napady ustąpiły niemal natychmiast” – pisze na swoim blogu Richter. „Leo miewał napady drżenia częściej niż kilka razy w tygodniu. Teraz, przy regularnym podawaniu oleju CBD, napady pojawiają się u niego najwyżej dwa razy w miesiącu.”
A co z kotami i leczeniem konopiami?
Wszyscy widzimy, że w przypadku psów substancje z konopi wykazują pewną leczniczą nadzieję, którą na tym etapie trudno zakwestionować. Jeśli jednak chodzi o leczenie kotów, wciąż istnieje dotkliwy brak danych dobrej jakości.
Jednym z nielicznych badań działania kannabinoidów na koty jest znów badanie firmy ElleVet, która wciąż próbuje znaleźć właściwą mieszankę kannabinoidów, która mogłaby przynieść korzyść naszym małym drapieżnikom. Kierująca badaniami Howland ostrzega jednak: „Koty są zdecydowanie czymś zupełnie innym niż mały pies. Ich małe ciała reagują na działanie substancji konopnych w zasadniczo odmienny sposób. Proces metaboliczny przebiega u nich po prostu inaczej. Ostrożność jest wskazana. W przypadku podania niewłaściwej dawki THC i CBD mogą być dla kotów wysoce toksyczne.”
Już teraz zaobserwowano jednak, że w przypadku podania właściwej dawki kannabinoidy mogą u kotów na przykład lepiej łagodzić widoczny niepokój. Właścicielom oczywiście nie zaleca się podawania kotom własnych preparatów konopnych. Najlepszą możliwością jest tu poczekanie na wyniki trwających obecnie badań firmy ElleVet, która z zapałem podjęła się tego zadania.
Źródła: frontiersin.org ncbi.nlm.nih.gov



